RDW nedir?
RDW (eritrosit dağılım genişliği), kırmızı kan hücrelerinin birbirine ne kadar benzediğini gösterir. MCV hücrelerin ortalama büyüklüğünü verirken RDW, bu büyüklüklerin ne kadar farklılaştığını anlatır. Adındaki dağılım genişliği, hücre boyutlarının cihazın çizdiği grafikte ne kadar geniş bir alana yayıldığını ifade eder. Sağlıklı bir kişide hücrelerin çoğu yaklaşık aynı boyuttadır; boyutlar belirgin biçimde farklılaştığında buna anizositoz denir ve RDW yükselir.
Raporlarda RDW genellikle yüzde olarak (RDW-CV) verilir; bazı cihazlar ayrıca femtolitre cinsinden RDW-SD de yazar. Tek başına tanı koydurmaz, MCV ile birlikte okunduğunda anlam kazanır. Kemik iliği farklı boyutta hücreler üretmeye başladığında, örneğin bir vitamin ya da demir eksikliği gelişirken veya tedaviye yanıt verirken, RDW değişir.
RDW tahlili neden istenir?
RDW ayrıca istenmez; her hemogramda raporlanır ve hekiminiz ona özellikle bir anemiyi sınıflandırırken bakar. Küçük hücreli bir anemide RDW'nin yüksek olması demir eksikliğini, normal olması ise talasemi taşıyıcılığını daha olası kılar, ancak tek başına ayırt ettirmez. Demir eksikliğine B12 ya da folat eksikliğinin eşlik ettiği karışık anemilerde ortalama hücre boyutu yanıltıcı biçimde normal çıkabilir; RDW'nin yüksekliği bu gizli karışımı fark ettiren bulgulardandır. Tedavi sürecinde kemik iliğinin yanıtını izlemek için de diğer indekslerle birlikte takip edilir.
RDW tahlili öncesi hazırlık
RDW, hemogramın diğer değerleriyle aynı anda hesaplanır ve açlık genellikle gerekmez. Yakın zamanda kan nakli olduysanız ya da demir, B12 veya folik asit tedavisine yeni başladıysanız bunu hekiminize söyleyin; bu iki durum RDW'yi geçici olarak yükseltebilir. Önceki hemogram sonuçlarınız varsa hekiminize göstermeniz, değişimin yorumlanmasını kolaylaştırır.
RDW yüksekliği ne anlama gelir?
RDW yükseldiğinde kanda boyutları birbirinden belirgin biçimde farklı kırmızı hücreler bulunuyor demektir. En sık neden demir eksikliğidir; B12 ve folat eksikliğinde, karışık tip anemilerde, kanama ya da hücre yıkımı sonrası genç hücrelerin kana karıştığı dönemlerde ve kan naklinden sonra da görülür. Kronik böbrek ve karaciğer hastalıkları gibi uzun süreli durumlarda da hafif yükselmeler olabilir. RDW nedeni değil, yalnızca hücre boyutlarının çeşitlendiğini gösterir; hekiminiz nedeni MCV, ferritin, B12 ve folat gibi değerlerle ortaya koyar.
RDW düşüklüğü ne anlama gelir?
RDW'nin düşük çıkması, kırmızı hücrelerin boyutlarının birbirine çok benzediği anlamına gelir ve bilinen bir hastalık karşılığı yoktur. Düşük RDW tek başına bir sorun işareti sayılmaz ve genellikle ek bir tetkik gerektirmez; sonucunuz diğer hemogram değerlerinizle birlikte hekiminizce değerlendirilir.
RDW hakkında sık sorulan sorular
RDW yüksek ama diğer değerler normal, ne anlama gelir?
Tek başına hafif bir RDW yüksekliği sık görülür ve çoğu zaman önemli bir sorun göstermez. Bazen gelişmekte olan bir demir, B12 ya da folat eksikliğinin ilk işaretidir; hemoglobin ve MCV henüz değişmemiş olabilir. Hekiminiz yakınmalarınıza göre ferritin ve vitamin düzeylerine bakabilir ya da hemogramı bir süre sonra tekrarlayabilir.
RDW yüksekliği kalp hastalığı riskini gösterir mi?
Araştırmalarda yüksek RDW'nin kalp ve damar hastalıkları gibi birçok süregen hastalıkla ve genel sağlık durumuyla ilişkili olduğu gösterilmiştir. Ancak bu ilişki RDW'yi tek başına bir risk testi yapmaz; günlük pratikte RDW'ye esas olarak anemi değerlendirmesinde bakılır. Kalp ve damar sağlığınızla ilgili riski hekiminiz başka ölçütlerle değerlendirir.
Demir tedavisine başladıktan sonra RDW neden yükseldi?
Tedaviyle birlikte kemik iliği normal boyutta yeni hücreler üretmeye başlar. Bir süre kanda eski küçük hücrelerle yeni hücreler bir arada dolaşır ve boyut farkı büyüdüğü için RDW yükselir. Bu çoğu zaman tedaviye yanıtın bir işaretidir; eski hücreler zamanla yenilendikçe değer geriler. Kontrol tahlilinin zamanını hekiminiz belirler.